پیش از طلوع؛ حرکت به سوی ماجراجویی
ساعت یک بامداد، زمانی که تهران در خواب سنگینش غوطهور بود، جمعی از طبیعتگردان مشتاق، مقابل درب ولیعصر دانشگاه صنعتی امیرکبیر گرد هم آمدند. بذر یک ماجرای ناب در دل شب کاشته شده بود. سکوت شب با هیاهوی سلام و خوشوبشی شکسته شد و کاروان ما سوار بر مینیبوس معروف آقای باقری، راهی شمال شد.
اما انگار جاده چالوس مهمان مسافران زیادی بود و ترافیک سنگینی موج میزد. البته این موضوع نه تنها از اشتیاق ما نکاست، بلکه فرصتی طلایی برای یک صبحانه به یاد ماندنی شد: املت مینیبوسی! در میان قهقهه و شوخی، روی گاز پیکنیکی، املتی درست شد که طعمش، پیشطعم یک روز خاطرهانگیز بود.
ورود به قلمرو رودخانه، محل درآمیختن آب و سنگ
ساعت ۹:۳۰ صبح، پس از پیمودن مسیر، به نقطه آغازین پیمایش، یعنی پارک جنگلی خرماچال رسیدیم. پس از تجهیز و آمادهسازی، ساعت ۱۰ صبح، پا به دنیای اسرارآمیز تنگه خرماچال گذاشتیم.
نکته مهم: برای جلوگیری از هرگونه اشتباه، لازم است بدانید در این منطقه دو تنگه مجزا وجود دارد:
- تنگه بهشت: که اگر خلاف جهت رودخانه پیش بروید، به عنوان یک راه فرعی از سمت راست جدا میشود.
- تنگه خرماچال (مقصد ما): پرآبتر، با حوضچههای متعدد و در امتداد مستقیم رودخانه. شناسه واضح آن، یک موجشکن بزرگ بتنی در ورودی آن است.
در دل طبیعت بکر؛ از زیبایی تا چالش
پیمایش در امتداد رودخانه، پردهای از زیباییهای خدادادی را پیش چشمانمان گشود. حوضچههای زلال کوچک و بزرگ، یکی پس از دیگری، همچون مرواریدهایی میدرخشیدند و وسوسه آبتنی و شنا را در دل ما برمیانگیختند. متأسفانه در میانه راه، یکی از همراهان از ناحیه مچ پا دچار مصدومیت شد. این حادثه برنامه زمانبندی شده را با تغییر و محدودیت مواجه کرد. در نهایت تصمیم بر این شد که مصدوم در نقطهای امن مستقر شود تا تیم پس از رسیدن به انتهای مسیر، در بازگشت به او ملحق شود.
اوج شکوه؛ حوضچه و آبشار پایانی
با ادامه پیمایش، به تماشاییترین صحنه سفر رسیدیم: حوضچهای بزرگ و عمیق که از برخورد آبشاری بلند شکل گرفته بود. سنگهای صیقلی اطراف حوضچه، سکوی مناسبی برای شیرجههای مهیج بود. یک ساعت کامل را به شنا، آببازی و ثبت خاطراتی فراموشنشدنی در آنجا سپری کردیم. این لحظات، پاداش تمام رنج و سختی مسیر بود.
بازگشت و پایان شیرین
ساعت ۱۳:۱۵ مسیر بازگشت را با سرعتی بیشتر در پیش گرفتیم. به مصدوم خود رسیدیم و با کمک اعضا، او را تا مینیبوس همراهی کردیم. حدود ساعت ۱۵:۳۰ به مینیبوس رسیدیم و بلافاصله بساط یک ناهار دستهجمعی چشمنواز پهن شد. پس از صرف ناهار و استراحتی کوتاه، سوار بر مینیبوس شدیم و با کولهباری از خاطرات زیبا، راهی تهران شدیم.
و اما چند نکته در خصوص اجرای برنامه پیمایش تنگه خرماچال
رفیق عزیزم، ضمن تشکر از شما بابت اینکه قرار است چنین لحظات پرشور و دلانگیزی را برای یک تیم خلق بکنی و اینکه مطمئن هستم حافظ طبیعت زیبای ایران نیز هستی، قصد دارم دوستانه چند نکته برای اجرای هرچه بهتر و ایمنتر این برنامه با تو به اشتراک بگذارم:
جلسه توجیهی ابتدای پیمایش (حتی ۵ دقیقه): تنگهنوردی ذاتاً پرریسک است. سطح لغزنده سنگها و ناهمواری مسیر، احتمال پیچخوردگی، ضربدیدگی و حتی شکستگی را بسیار بالا میبرد. حتماً پیش از شروع، تیم را جمع کن و روی «اصل پایداری هر گام» قبل از برداشتن قدم بعدی تأکید کن. این نکته ساده، از بسیاری حوادث جلوگیری میکند.
- همسفران کمکی و باتجربه: هرگز تنهایی و بدون افراد کمکی این برنامه را اجرا نکن. حتماً حداقل دو نفر همراه خبره، با آمادگی جسمانی و ذهنی بالا در تیم داشته باش. در صورت بروز حادثه برای یک عضو، این دو نفر میتوانند یا کنار مصدوم بمانند یا او را به پایین منتقل کنند و تو طبق زمانبندی بقیه برنامه را پیش ببری.
- خطر نسبی خرماچال: بر اساس شواهد و تجربه، میتوان گفت که تنگه خرماچال به طور قابل توجهی خطرناکتر از تنگههای معروف دیگری مانند دار، رزکه یا خیرودکنار است. سنگهای بسیار سُر و لیز آن، نیازمند تمرکز و احتیاط فوقالعاده است.
- بررسی عمق پیش از شیرجه: عشق به شیرجه کاملاً قابل درک است، اما به هیچ عنوان بدون بررسی کامل عمق حوضچه و اطمینان از نبود سنگهای تیز و خطرناک در کف و زیر آب، اقدام به شیرجه نکن. این کار خطر ضربه شدید و مرگ را به همراه دارد.
- همراه داشتن خوراکی: همراه داشتن خوراکیهای دارای قند سریعالجذب مانند شکلات، خرما یا بیسکویت ضروری است. پیمایش در آب سرد، انرژی بدن را به سرعت تخلیه میکند و ممکن است باعث کاهش دمای بدن، سرگیجه و بیهوشی شود. با تغذیه منظم در طول مسیر با خوراکیهای ذکر شده، از این مشکل جلوگیری کن. همچنین حتماً آب آشامیدنی به همراه داشته باش، چرا که ممکن است چشمه آب شرب در مسیر پیدا نشود.
- وظیفه عکاسی را انحصاری کن: مسئولیت عکاسی را به یک یا نهایتاً دو نفر بسپار. این کار به تو کمک میکند کنترل بهتری بر سرعت گروه داشته باشی و از آسیب دیدن یا خیس شدن چندین دوربین و ناراحتی صاحبانشان جلوگیری کنی.
- وسایل ضروری در داخل تنگه: این سه مورد را هیچگاه فراموش نکن و آنها را در یک کیسه ضد آب (Dry Bag) با خود حمل کن:
- جعبه کمکهای اولیه (کیت امداد)
- یک لباس گرم (پلیور یا پلار): برای زمانی که بدن در اثر تماس طولانی با آب سرد حرارت از دست میدهد.
- طناب انفرادی محکم: برای مواقع بحرانی و کمک به عبور از نقاط سخت.
رفیق، آرزوی بهترین و امنترین سفرها را برای تو دارم. طبیعت را پاس بدار و از آن لذت ببر.
با افتخار، محسن افتان